Vệ sinh tai cho trẻ sau khi bơi đúng cách giúp hạn chế nguy cơ viêm tai giữa sau bơi và các bệnh lý về tai nguy hiểm. Tuy nhiên, nhiều phụ huynh đang vô tình làm tổn thương tai con khi dùng tăm bông sai cách. Cùng Lifeswim tìm hiểu quy trình vệ sinh tai an toàn và cách bảo vệ đôi tai trẻ sau mỗi lần bơi qua bài viết sau đây.
Mùa hè là thời điểm các bể bơi trở thành điểm vui chơi yêu thích của nhiều gia đình. Bơi lội giúp trẻ rèn luyện thể chất, tăng khả năng vận động và giải tỏa nóng bức. Tuy nhiên, đôi tai của trẻ nhỏ lại rất nhạy cảm, dễ bị ảnh hưởng bởi nước và vi khuẩn trong môi trường bơi.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), nước đọng trong ống tai tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển. Một trong những loại vi khuẩn phổ biến gây bệnh là Pseudomonas aeruginosa. Vi khuẩn này có thể gây viêm ống tai ngoài, thường được gọi là “tai người bơi lội”.
Nhiều cha mẹ lo lắng khi thấy tai con còn nước sau khi bơi nên tìm cách làm sạch ngay. Tuy nhiên, việc đưa tăm bông hoặc vật dụng nhỏ vào sâu trong tai lại khiến tình trạng nghiêm trọng hơn. Lớp ráy tai tự nhiên có thể bị loại bỏ, làm mất hàng rào bảo vệ quan trọng.
Tại Lifeswim, bên cạnh việc hướng dẫn trẻ kỹ năng bơi an toàn, các huấn luyện viên luôn nhắc phụ huynh chú ý chăm sóc tai sau mỗi buổi học. Bảo vệ sức khỏe cho trẻ không chỉ nằm ở kỹ năng dưới nước mà còn đến từ những thói quen nhỏ hằng ngày
Cách vệ sinh tai cho trẻ sau khi bơi đúng chuẩn là làm khô tự nhiên, không ngoáy sâu vào bên trong
Sau khi trẻ rời khỏi bể bơi, mục tiêu quan trọng nhất là giúp nước thoát ra ngoài an toàn. Phụ huynh không nên vội vàng dùng tăm bông hoặc các dụng cụ lấy ráy tai. Tai của trẻ có cơ chế tự làm sạch và cần được bảo vệ đúng cách.

Bước 1: Hướng dẫn trẻ nghiêng đầu để nước tự chảy ra ngoài
Cách đầu tiên cha mẹ nên thực hiện là để trẻ nghiêng đầu về phía tai bị đọng nước. Khi đó, trọng lực sẽ hỗ trợ đưa nước ra khỏi ống tai. Đây là phương pháp đơn giản, an toàn và được nhiều chuyên gia khuyến nghị.
Với trẻ lớn hơn, cha mẹ có thể hướng dẫn con nghiêng đầu kết hợp nhảy nhẹ vài lần. Khi nước đã thoát ra ngoài, chỉ cần dùng khăn sạch lau nhẹ phần tai bên ngoài. Tuyệt đối không cố đưa bất kỳ vật gì vào sâu trong ống tai.
Bước 2: Dùng khăn mềm lau vùng tai ngoài thay vì làm sạch bên trong
Sau khi nước chảy ra, phụ huynh nên sử dụng khăn bông mềm hoặc gạc sạch. Thao tác lau chỉ tập trung ở vành tai và khu vực cửa tai. Đây là vùng dễ đọng nước nhưng không gây tổn thương nếu vệ sinh nhẹ nhàng.

Ống tai của trẻ có khả năng tự đẩy ráy tai ra ngoài theo cơ chế tự nhiên. Việc lau quá sâu không giúp tai sạch hơn mà còn dễ tạo ra các vết xước nhỏ. Những tổn thương này khiến vi khuẩn có cơ hội xâm nhập.
Bước 3: Sử dụng máy sấy đúng cách khi tai vẫn còn cảm giác ẩm
Trong một số trường hợp, trẻ vẫn cảm thấy ù tai hoặc khó chịu sau khi bơi. Cha mẹ có thể sử dụng máy sấy tóc để hỗ trợ làm khô. Tuy nhiên, cần bật chế độ gió nhẹ và nhiệt độ thấp nhất.
Khoảng cách an toàn giữa máy sấy và tai trẻ nên duy trì khoảng 20–30cm. Luồng khí chỉ cần đủ nhẹ để làm bay hơi nước còn đọng lại. Không nên dùng nhiệt cao vì có thể gây bỏng hoặc làm khô da ống tai. Sau đó có thể nhỏ vài giọt dung dịch nhỏ tai và làm sạch tai.
Những sai lầm khi vệ sinh tai sau bơi cho trẻ khiến tình trạng viêm nhiễm nghiêm trọng hơn
Sai lầm phổ biến nhất của phụ huynh là nghĩ rằng lấy hết ráy tai sẽ giúp tai sạch và không đọng nước. Thực tế, ráy tai là lớp bảo vệ tự nhiên giúp chống vi khuẩn và hạn chế nước xâm nhập. Loại bỏ quá mức hoặc quá sâu có thể khiến tai trẻ dễ bị viêm nhiễm.
Các chuyên gia Tai Mũi Họng khuyến cáo cha mẹ cần tránh những thói quen sau:
- Dùng tăm bông ngoáy sâu vào tai: Tăm bông chỉ phù hợp để lau vùng tai ngoài. Khi đưa sâu vào trong, dụng cụ này có thể đẩy ráy tai và vi khuẩn vào gần màng nhĩ.
- Dùng vật nhọn lấy nước hoặc ráy tai: Các vật như que kim loại, kẹp tóc có thể làm xước da ống tai. Những vết xước nhỏ cũng đủ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.
- Tự ý nhỏ dung dịch dân gian: Nước chanh, dầu tỏi hoặc các loại dung dịch tự pha có thể gây kích ứng. Trẻ nhỏ có làn da tai mỏng nên nguy cơ tổn thương càng cao.
- Làm sạch tai quá thường xuyên: Tai khỏe mạnh không cần được vệ sinh sâu mỗi ngày. Việc can thiệp liên tục có thể phá vỡ cân bằng bảo vệ tự nhiên.

Rất nhiều trường hợp viêm tai ở trẻ bắt đầu từ những hành động tưởng như chăm sóc bình thường của cha mẹ. Vì vậy, hiểu đúng cách xử lý sau khi bơi sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ bệnh lý về tai.
Dấu hiệu viêm tai giữa sau bơi cần đưa trẻ đi khám sớm
Viêm tai giữa sau bơi thường không xuất hiện ngay lập tức mà có thể phát triển sau một khoảng thời gian. Nếu phát hiện những dấu hiệu bất thường, cha mẹ không nên tự điều trị tại nhà. Trẻ cần được bác sĩ chuyên khoa kiểm tra để tránh biến chứng.
Một số biểu hiện cảnh báo gồm:
- Trẻ đau tai khi kéo vành tai hoặc chạm vào vùng trước tai.
- Tai xuất hiện dịch vàng, xanh hoặc có mùi khó chịu.
- Trẻ thường xuyên đưa tay lên gãi hoặc kéo tai.
- Trẻ quấy khóc, khó ngủ, đặc biệt vào ban đêm.
- Trẻ sốt hoặc có biểu hiện mệt mỏi bất thường.
Viêm tai giữa nếu không được xử lý đúng thời điểm có thể ảnh hưởng đến khả năng nghe của trẻ. Điều này đặc biệt quan trọng với trẻ nhỏ vì thính giác liên quan trực tiếp đến quá trình phát triển ngôn ngữ.
Ngoài việc vệ sinh tai đúng cách, lựa chọn môi trường bơi an toàn cũng là yếu tố quan trọng giúp hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn cho trẻ.
Nếu ba mẹ đang tìm kiếm môi trường phù hợp để cho con học bơi, tham khảo ngay Lifeswim – Trường bơi chuyên biệt dành cho trẻ nhỏ. Liên hệ hotline 0337 255 133 hoặc Fanpage Lifeswim – Đào tạo bơi sinh tồn.